បុណ្យចូលឆ្នាំចិន និងវៀតណាម
បុណ្យចូលឆ្នាំចិន និងតេតរបស់វៀតណាមជាពេលជួបជុំ និងរំលឹកដូនតា។ គ្រួសារនៅកម្ពុជាប្រារព្ធតាមប្រពៃណីរបស់ខ្លួន ដោយមានភាពខុសគ្នាតាមសហគមន៍។
ពេលវេលា
ចូលឆ្នាំចិន និងចូលឆ្នាំវៀតណាមកំណត់តាមថ្ងៃ១ ខែទី១នៃប្រតិទិនចន្ទសុរិយគតិរបស់សហគមន៍នីមួយៗ។ សម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍ក្នុងកម្មវិធី ឆ្នាំ២០២៦ ថ្ងៃសែនមុនចូលឆ្នាំគឺ១៦ កុម្ភៈ ហើយថ្ងៃទី១–៣គឺ១៧–១៩ កុម្ភៈ; ឆ្នាំ២០២៧ ថ្ងៃសែនគឺ៥ កុម្ភៈ ហើយថ្ងៃទី១–៣គឺ៦–៨ កុម្ភៈ។ កាលបរិច្ឆេទទាំងនេះស្ថិតក្នុងរដូវប្រាំងនៅកម្ពុជា។ ថ្ងៃមុនចូលឆ្នាំជាពេលរៀបចំនិងជួបជុំ; ថ្ងៃទី១ទទួលឆ្នាំថ្មី ហើយថ្ងៃទី២និងទី៣ជាពេលសួរសុខទុក្ខនិងបន្តពិធីតាមគ្រួសារ។ រដូវបុណ្យអាចវែងជាងបីថ្ងៃ។ ប្រតិទិនក្នុងកម្មវិធីបង្ហាញកាលបរិច្ឆេទសម្រាប់ឆ្នាំនីមួយៗ។
ប្រវត្តិ
ការរៀបចំចូលឆ្នាំមានប្រវត្តិយូរអង្វែងនៃការជួបជុំ និងការគោរពបុព្វការីជន ប៉ុន្តែប្រពៃណីចិននិងវៀតណាមមិនមែនដូចគ្នាគ្រប់ផ្នែកទេ។ នៅឆ្នាំ២០២៤ យូណេស្កូបានដាក់ពិធីនិងការអនុវត្តសង្គមនៃបុណ្យនិទាឃរដូវរបស់ប្រជាជនចិនក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបី។ នេះជាការទទួលស្គាល់ទំនៀមរស់ មិនមែនជាឆ្នាំកំណើតចូលឆ្នាំ ឬជាការកំណត់អត្តសញ្ញាណរបស់ពិធីវៀតណាមទេ។ នៅកម្ពុជា គ្រួសារដែលប្រារព្ធបន្តទំនៀមតាមប្រវត្តិនិងជំនឿរបស់ខ្លួន។
អត្ថន័យ និងប្រតិទិន
បុណ្យចាប់នៅថ្ងៃដំបូងនៃខែទី១តាមប្រតិទិនចិន ឬវៀតណាម ដែលគិតទាំងចន្ទគតិ និងសុរិយគតិ។ ថ្ងៃសែនមុនចូលឆ្នាំភ្ជាប់នឹងការជួបជុំមុនដល់ឆ្នាំថ្មី។ ទោះប្រពៃណីទាំងពីរមានចំណុចស្រដៀងគ្នា ក៏មិនគួរហៅតេតថាដូចពិធីចិនគ្រប់យ៉ាងទេ។ អាហារ ឈ្មោះឆ្នាំ និងពិធីគ្រួសារអាចមានភាពខុសគ្នា។
របៀបប្រារព្ធនៅកម្ពុជា
គ្រួសារខ្មែរដើមកំណើតចិនខ្លះសម្អាតផ្ទះ សែនដូនតា ជួបជុំញាតិ និងជូនអាំងប៉ាវតាមទំនៀម។ គ្រួសារវៀតណាមអាចរៀបចំម្ហូប និងការគោរពដូនតាតាមប្រពៃណីតេតរបស់ខ្លួន។ មិនមែនគ្រប់គ្រួសារធ្វើពិធីដូចគ្នាទេ។ ពេលទៅលេង គួរសួរម្ចាស់ផ្ទះអំពីពេលសមរម្យ និងរបៀបចូលរួម ដោយមិនសន្និដ្ឋានតាមជនជាតិ។
អ្វីដែលគួរធ្វើ និងប្រុងប្រយ័ត្ន
អាចជួយរៀបចំម្ហូប ហៅសួរសុខទុក្ខអ្នកចាស់ ឬរៀនពាក្យជូនពរពីម្ចាស់ផ្ទះ។ អំណោយគួរតាមលទ្ធភាព មិនគួរប្រៀបធៀបប្រាក់អាំងប៉ាវ។ ប្រុងប្រយ័ត្នធូប ទៀន និងកន្លែងដុតក្រដាស។ គោរពអ្នកមិនចូលរួមកិច្ចសាសនា និងកុំបង្ខំឱ្យពិសាគ្រឿងស្រវឹង។ ជំនឿអំពីពណ៌ ឬសំណាងគួរពន្យល់ថាជាទំនៀម មិនមែនការធានាអនាគត។
សួរអ្នកចាស់អំពីទំនៀមគ្រួសារ
មុនរៀបចំអំណោយ ឬម្ហូប អាចសួរចាស់ទុំថាតើទំនៀមណាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់គ្រួសារ។ កត់ឈ្មោះម្ហូប និងន័យដែលពួកគេពន្យល់ ដោយមិនសន្និដ្ឋានថាសហគមន៍ទាំងមូលប្រើការពន្យល់ដូចគ្នា។ បើមានភ្ញៀវមានជំនឿផ្សេង គួរប្រាប់ជាមុនថាតើពេលណាជាកិច្ចសាសនា និងពេលណាជាការជួបជុំ។ គោរពអ្នកដែលចូលរួមតែផ្នែកខ្លះ។ ការស្វាគមន៍មិនចាំបាច់មានន័យថាអ្នកទាំងអស់ត្រូវធ្វើដូចគ្នាទេ។
ការងារ និងថ្ងៃឈប់
បុណ្យនេះមិនមែនជាថ្ងៃឈប់សាធារណៈជាទូទៅនៅកម្ពុជាទេ ទោះហាងខ្លះបិទតាមគ្រួសារ។ បញ្ជីផ្លូវការកំណត់ដោយអនុក្រឹត្យប្រចាំឆ្នាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ សួរហាង និងកន្លែងធ្វើការដោយផ្ទាល់។
ប្រភព
Chinese and Vietnamese New Year
Chinese New Year and Vietnamese Tết are occasions for reunion and remembering ancestors. Families in Cambodia observe their own traditions, with differences between communities.
When it happens
Chinese New Year and Vietnamese Tet begin on day one of month one in their communities’ lunisolar calendars. For the app’s entries, the eve is 16 February 2026 and days 1–3 are 17–19 February; in 2027 the eve is 5 February and days 1–3 are 6–8 February. These fall in Cambodia’s dry season. The eve centres on preparation and reunion, day one welcomes the year, and days two and three continue visits and household observances. The wider season can last longer. The app calendar shows the date for each year.
History
New Year observances have a long history of reunion and ancestral remembrance, while Chinese and Vietnamese customs remain distinct. In 2024 UNESCO inscribed the Spring Festival social practices of the Chinese people as intangible cultural heritage. This recognises a living tradition rather than dating its beginning or defining Vietnamese Tet. Cambodian households that observe these festivals maintain customs according to their own family histories and beliefs.
Meaning and calendar
The new year begins on the first day of the first month in the Chinese or Vietnamese lunisolar calendar. The eve is associated with preparing for the transition and gathering as a family. Although Chinese New Year and Vietnamese Tết share features, they should not be treated as identical. Foods, zodiac traditions and household ceremonies can differ. The calendar’s first three days represent only part of a wider festive season.
Observance in Cambodia
Some Chinese-Cambodian households clean their homes, prepare ancestral offerings, visit relatives and give red envelopes according to family custom. Vietnamese families may prepare foods and ancestral observances associated with Tết. These are examples rather than requirements for every household. Ask your host when to visit and how to participate; do not infer a person’s beliefs or preferred customs solely from their ancestry.
Participation and care
Help prepare a meal, contact an older relative or learn a greeting from the host. Keep gifts affordable and avoid comparing the amounts in red envelopes. Take care with incense, candles and any designated paper-burning area. Respect guests who decline a religious act or alcohol. Customs about colours and good fortune express cultural beliefs; they do not guarantee future success or justify pressure to spend.
Learning family customs
Ask elders which customs matter to the household before arranging gifts or food. Record their explanations without assuming every community shares them. Tell guests which activities are religious and which are social, and respect a choice to join only some parts. Welcoming people does not require everyone to act identically.
Work and days off
These festivals are not generally Cambodian public holidays, although some family businesses close. The Royal Government sets the official list annually by sub-decree. Confirm directly with shops and employers rather than assuming every service closes for the same number of days.